ROMANTYZM

Anmerkungen:

• Początek – 1789 rok: Wielka Rewolucja Francuska. Koniec – 1848 rok:Wiosna Ludów – umowna data końca romantyzmu europejskiego, choć już w latach 30. pojawia się w literaturze realizm.

Anmerkungen:

• 1818 (lub 1822) – 1864 Początek teoretyczny 1818 rok: wydanie przez Kazimierza Brodzińskiego rozprawy O klasyczności i romantyczności.Początek faktyczny1822 rok: Adam Mickiewicz wydaje swój pierwszy tomik wierszy, Ballady i romanse. Koniec – 1864 rok:klęska powstania styczniowego, wydarzenie zamykające romantyzm polski.

Anmerkungen:

• Odrzucenie nauki i racjonaliz­mu, zamiast nich – wiara, uczucie, ­wyobraźnia. Kult indywidualizmu – jednostka ważniejsza niż zbiorowość. Kult wolności jednostki i narodu (jednostka ważniejsza niż zbiorowość). Kult młodości. Dążenie do wolności, pochwała buntu, spisku, walki ­narodowowyzwoleńczej.

Anmerkungen:

• ROMANTYCZNA WYOBRAŹNIA, ROMANTYCZNY PATRIOTYZM,ROMANTYCZNA MIŁOŚĆ.

1. bajronizm

   Anmerkungen:

   • postawa na wzór Byrona i jego bohaterów. Określa się tak zachowanie człowieka dumnie odwróconego od świata, samotnego, niepospolitego, lecz nierozumianego przez tłumy.
2. werteryzm

   Anmerkungen:

   • postawa na wzór Wertera z powieści słynnego i bardzo modnego wówczas Goethego. Typ werterowski to człowiek pełen emocji, wręcz nadwrażliwy, odczuwający Weltschmerz i nieszczęśliwie zakochany. Ukojenie znajduje blisko natury. Niemniej rozczarowanie światem, jego bezduszność prowadzi go do samobójstwa. Wśród młodzieży romantycznej zapanowała moda na strój werterowski, czyli niebieski frak i żółtą kamizelkę, a nawet na… samobójstwa!
3. wallenrodyzm

   Anmerkungen:

   • polska odmiana postawy romantycznej, stworzona przez Adama Mickiewicza. Chodzi o bohatera, który, walcząc o słuszną ideę, postępuje nieetycznie, jest spiskowcem, zdrajcą, sabotażystą.
4. weltschmerz

   Anmerkungen:

   • powszechne odczucie młodych, rozgoryczonych twórców. Dosłownie znaczy: „ból z powodu świata”, a oznacza depresję, smutek wynikające z myśli o niedoskonałości świata, przyjmowanie na siebie i odczuwanie cierpień całej ludzkości, rozgoryczenie, zwątpienie w dotychczasowe wartości.

Anlagen:

• Sztuka romantyzmu - najważniejsze tematy