ANTOLAKUNTZA POLITIKOA ETA LURRALDE ANTOLAKUNTZA

ANTOLAKUNTZA POLITIKOA ETA LURRALDE ANTOLAKUNTZA

1. KONSTITUZIOA

   • Gizarte guztiak antolatu bizikidetza bermatzeko
   • Erakundeen multzoa: ESTATUA
   • Espainia: ESTATU DEMOKRATIKOA = Konstituzio batek arautua
   • Espainiako konstituzioa: ESTATUAREN OINARRIZKO LEGEA
     • Herritarren eskubideak, betebeharrak eta askatasunak
   • ANTOLAKUNTZA POLITIKOA
     • Monarkia parlamentarioa
   • LURRALDE ANTOLAKUNTZA
     • Nola dagoen antolatuta estatuaren lurralde
   • ESTATU DEMOKRATIKOA
     • Demokrazia da Espainiako estatuaren sistema politikoa
     • ESTATU DEMOKRATIKOAREN OINARRIAK
       • Konstituzioa
       • Aginte legegilea
         • Aginte betearazlea
           • Aginte judizialak
       • Hauteskundeak
       • Alderdi politikoal
   • ESPAINIAKO ESTATUAREN IKURRAK
     • Espainiako ikurrak, bandera, armarria eta himnoa
   • ESKUBIDEAK, BETEBEHARRAK ETA ASKATASUNAK
     • ESKUBIDEAK: Pertsona guztiek beharrizanekin
     • BETEBEHARRAK: Jarraitu behar ditugun betekizunak
     • ASKATASUNAK: Politiko eta soozialarekin lotutako eskubideak

2. ESPAINIAKO ANTOLAKUNTZA POLITIKOA ETA LURRALDE ANTOLAKUNTZA

   • Estatuburua: ERREGEA
     • Erregeak ez du eskumen politikorik
     • GORTE NAGUSIAK: Diputatuen kongresua, senatua
       • Gobernuko presidentea aukeratzen dute
     • GOBERNUA: Gobernuko presidentea, ministroak
       • Gobernuko kideak. Ministro bakoitzak sail batzuen ardura
     • JUSTIZIA-AUZITEGIAK: Epaileak, magistratuak
       • Justizia banatu
   • ESTATUAREN AGINTE POLITIKOAK
     • Aginte legegilea
       • Gorte nagusiek. Legeak lantzeko eta gobernuaren jarduna kontrolatzeko
     • Aginte betearazlea
       • Gobernuak.Legeak betearazteko eta estatuaren politika zuzentzeko
     • Aginte judiziala
       • Justizia auzitegiek. Legeak betetzen direla zaintzeko
     • Estatuaren aginteen banaketa --> aginte bakoitzak besteengandik independentea
   • ESPAINIAKO LURRALDE ANTOLAKUNTZA
     • AUTONOMIA ESTATUA: Autonomia-erkidegoan oinarrizko araudia
     • Estatuko lurraldea AUTONOMIA ERKIDEGO, PROBINTZIA eta UDALERRIETAN antolatzen da
     • AUTONOMIA-ERKIDEGOAK
       • 17 autonomia-erkidego
       • 2 hiri autonomo
         • CEUTA
         • MELILLA
       • Bakoitzak hiriburu bat
       • Erakunde propioak
     • PROBINTZIAK
       • Udalerri bildu
       • 50 probintzia
       • Dputazioak --> probintziako gobernu
     • UDALERRIAK
       • Espainian 8.000 udalerri baino gehiago
       • Udalek gobernatuta daude

3. EUSKADIKO ANTOLAKUNTZA POLITIKOA ETA LURRALDE ANTOLAKUNTZA

   • EUSKADIKO AUTONOMIA ESTATUA
     • Euskadiko oinarrizko legea da
     • Euskadiko Autonomia Estatua edo Gernikako Estatua
     • UDALERRIAK
       • Oinarrizko unitateak dira
       • Alkateak eta zinegotziak
       • 252 udalerri
     • ESKUALDEAK
       • Antzeko ezaugarri fisiko, ekonomiko eta sozialak dituzten udalerriak
       • 20 eskualde ditu
   • EUSKADIKO ERAKUNDE AUTONOMIKOAK
     • Eusko Legebiltzarra
       • Organo legegilea da
     • Eusko Jaurlaritza
       • Aginte exekutiboa gauzatzen du. Lehendakariak eta sailburuek osatzen dute
     • Euskal Autonomia Erkidegoko Justizia Auzitegi Nagusia
       • Euskadiko legeak errespetatzen direla zaitzen du
   • EUSKADIKO LURRALDE ANTOLAKUNTZA
     • Udalerritan eta probintzian banatuta dago
       • Eskualdetan
   • PROBINTZIAK
     • 3 probintzia
       • Araba
       • Bizkaia
       • Gipuzkoa
     • Diputazio batek gobernatu

4. HERRITARREN PARTE HARTZEA

   • Gizarte demokratiko batean herritar guztiek parte hartzen dute
     • Hauteskundeen bitartez
   • Hauteskundeetan, herritar guztiek 18 urtetik gorako espainiar guztiek daukate beren ordeskariei botoa emateko eskubidea
   • 4 urtetik behin: AUTESKUNDEAK
   • UDAL HAUTESKUNDEAK
     • Udal hauteskundeetan, gure herriko udalean ordezkari
       • Alkatea eta zinegotziak
   • HAUTESKUNDE AUTONOMIKOAK
     • Autonomia erkidegoan: PARLAMENTU-KIDEAK
     • Parlamentu kideen artean: ERKIDEGOKO PRESIDENTEA
   • HAUTESKUNDE OROKORRAK
     • Hauteskunde orokorrak: estatua mailako ordezkariak
       • Diputatuak eta senatariak
     • Diputaten artean: GOBERNUKO PRESIDENTEA