Ekonomia eta gizartea XIX mendean

Ekonomia eta gizartea XIX mendean

1. INDUSTRIA IRAULTZA

   • Nola heldu zen Espainara?
     • Hasiera
       • Britain Handian hasten da XVIII mendean.
         • Espainara heldu zen XIX. mendean.Fabrika neurri handiz katalunian eta euskadin ipin zuten.
   • Gertaerak
     • Trena eta lurontzia asmatu
       • Asmakizun horiek esker salgai geihago garraia dezake.
     • Ehungintza eta siderurgia garatu ziren.
       • Ehungailua ehunak askarrago egiten zuen.
     • Aldaketa ekonomiko eta sozial
       • Nekazaritzan oinarritutako mundu batean industria hori guztia apurtu zuen.
   • Garapena
     • Eskulangileen ordez fabrikak nagusitu ziren. Leku horretan Pertsonek makinekin lan egiten dute. Garai horretan luurun-makina eta ikatza energia-iturri bat bezala erabiltzen hasi zen.

2. GIZARTEA

   • XIX.garren mendean gizarte klasea aberastasunen arabera da.
     • Goi-mailak
       • Aristokrazia
         • Lur azalera handien jabeak
       • Burguesak
         • Fabrika jabeak
         • Merkatari handiak
         • Bankariak
     • Erdi-maila
       • Merkatari txikiek
       • Lur-jabe txikiek
       • Profesional batzuek
         • Abokatuek
         • Medikuek
         • Funtzionarioek
         • Artistek
       • Enpresariek
     • Behe-maila
       • Nekazariek
         • Lurjabeen lurrak lantzen zituzten
       • Langileek
         • Fabriketan lan soldata baten truke lan egiten dute. Oso bizi baldintz txarra dituzte: 12 la orduko jarduerak, soldata kaskarra. Horregatik langileek Sindikatuetan biltzen dira