Początek – 1789 rok: Wielka Rewolucja Francuska.
Koniec – 1848 rok:Wiosna Ludów – umowna data końca romantyzmu europejskiego, choć już w latach 30. pojawia się w literaturze realizm.
POLSKA
Annotations:
1818 (lub 1822) – 1864
Początek teoretyczny
1818 rok: wydanie przez Kazimierza Brodzińskiego rozprawy O klasyczności i romantyczności.Początek faktyczny1822 rok: Adam Mickiewicz wydaje swój pierwszy tomik wierszy, Ballady i romanse.
Koniec – 1864 rok:klęska powstania styczniowego, wydarzenie zamykające romantyzm polski.
Najważniejsze hasła romantyzmu:
Annotations:
Odrzucenie nauki i racjonalizmu, zamiast nich – wiara, uczucie, wyobraźnia.
Kult indywidualizmu – jednostka ważniejsza niż zbiorowość.
Kult wolności jednostki i narodu (jednostka ważniejsza niż zbiorowość).
Kult młodości.
Dążenie do wolności, pochwała buntu, spisku, walki narodowowyzwoleńczej.
postawa na wzór Byrona i jego bohaterów. Określa się tak zachowanie człowieka dumnie odwróconego od świata, samotnego, niepospolitego, lecz nierozumianego przez tłumy.
werteryzm
Annotations:
postawa na wzór Wertera z powieści słynnego i bardzo modnego wówczas Goethego. Typ werterowski to człowiek pełen emocji, wręcz nadwrażliwy, odczuwający Weltschmerz i nieszczęśliwie zakochany. Ukojenie znajduje blisko natury. Niemniej rozczarowanie światem, jego bezduszność prowadzi go do samobójstwa. Wśród młodzieży romantycznej zapanowała moda na strój werterowski, czyli niebieski frak i żółtą kamizelkę, a nawet na… samobójstwa!
wallenrodyzm
Annotations:
polska odmiana postawy romantycznej, stworzona przez Adama Mickiewicza. Chodzi o bohatera, który, walcząc o słuszną ideę, postępuje nieetycznie, jest spiskowcem, zdrajcą, sabotażystą.
weltschmerz
Annotations:
powszechne odczucie młodych, rozgoryczonych twórców. Dosłownie znaczy: „ból z powodu świata”, a oznacza depresję, smutek wynikające z myśli o niedoskonałości świata, przyjmowanie na siebie i odczuwanie cierpień całej ludzkości, rozgoryczenie, zwątpienie w dotychczasowe wartości.