Charakterystyka wydzielania wewnętrznego (Konturek)

Charakterystyka wydzielania wewnętrznego (Konturek)

1. Ogólne cechy hormonów

   • Definicja
   • Sposoby działania: -auto, -intra, -para, -endo i neurokrynne
   • Synergia i permisja
   • Mechanizmy redundacyjne
   • Sprzężenie zwrotne + i -

2. Rodzaje hormonów

   • Pochodne aminokwasów
     • Adrenalina
     • Noradrenalina
     • Dopamina
     • T3, T4
     • Melatonina
     • Rozpuszczalne w wodzie
     • Trudno przechodzą przez bariery lipidowe (oprócz T3, T4 i melatoniny).
     • Aktywne (T3, T4, melatonina) lub nie (adrenalina, nor... ) doustnie).
   • Polipeptydy
     • Np. TRH i GH
     • Różnorodne formy (od prostych do złożonych).
     • Rozpuszczalne w wodzie
     • Wyłącznie receptory błonowe
     • Krótki czas połowicznego rozkładu
     • Nieaktywne doustnie
   • Hormony steroidowe
     • Hormony wytwarzane przez korę nadnerczy i gonady oraz wit. D3.
     • Rozpuszczają się w tłuszczach
     • Łatwo przenikają przez błony komórkowe
       • Wpływ na OUN
     • Receptory wewnątrzkomórkowe

3. Kontrola wydzielania dokrewnego

   • Nerwowa
     • AUN
     • W odpowiedzi na pobudzenie z receptorów
     • Bezpośrednia (np. wazopresyna)
   • Hormonalna (sprzężenie zwrotne)
   • Metaboliczna (np. glukoza i insulina)

4. Biosynteza hormonów

   • Hormony polipeptydowe
     • Preprohormon
       • Prohormon
         • Hormon
           • Oddzielenie peptydu sygnałowego
           • Zgromadzony w ziarnistościach komórki dokrewnej
         • Do aparatu Golgiego (przez hydrofobowy charakter końca N)
       • Hydrofobowy peptyd sygnałowy przy N-końcowym aminokwasie
   • Hormony steroidowe
     • Cholesterol
       • Mitochondria
         • Siateczka śródplazmatyczna
           • Mitochondria
             • Hormon
               • Nie potrzebuje ziarnistości
               • Łatwo przechodzi przez błony komórkowe

5. Uwalnianie hormonów

   • Różne rodzaje dyfuzji w zależności od hormonu
   • Pinocytoza i egzocytoza (melatonina oraz T3 i T4)
   • Charakter pulsacyjny wydzielania
     • rytm okołogodzinny
     • rytm okołodobowy
     • rytm okołomiesięczny
     • rytm okołoroczny

6. Transport hormonów w osoczu

   • Większość krąży w postaci nieczynnej we krwi (magazyn)
     • Zachowanie równowagi metabolicznej
   • Dynamika syntezy białek transportowych w osoczu

7. Rola i działanie receptorów hormonalnych

   • Receptory błonowe
     • Najczęściej dla hormonów polipeptydowych
     • Białko G i neuroprzekaźniki:
       • cAMP
       • cGMP
       • Ca2+
       • IP3
       • DAG
     • Kinaza białkowa i tyrozynowa (insulina i hormon wzrostu)
   • Receptory cytoplzamatyczne
     • Dla hormonów steroidowych
     • Połączenie z HRE
       • Zmiana w procesie transkrypcji
       • HRE łączy się z HSP, gdy brak hormonów
   • Receptory jądrowe
     • Dla wit. D3 i hormonów tarczycy

8. Metody oznaczania hormonów

   • biologiczne
   • fizykochemiczne
   • radiometryczne